تاخیر در پرداخت مطالبات، زنگ خطر برای گندمکاران به صدا درآورد
این روزها، سایه دلهره بر سر مزارع گندم کشور سنگینی میکند؛ در حالی که فصل برداشت این محصول حیاتی به اوج خود رسیده، کشاورزان همچنان چشم انتظار پرداخت مطالبات خود هستند. وضعیت فعلی پرداختها، زنگ خطری جدی را برای تامین امنیت غذایی کشور به صدا درآورده است.
به گزارش اقتصاد آنلاین به نقل از مهر، پرداخت مطالبات گندمکاران همواره یکی از چالشهای اساسی دولتها در سالیان اخیر بوده و به نظر میرسد این مشکل در سال زراعی ۱۴۰۴-۱۴۰۵ نیز تکرار شده است. با وجود وعدههای اولیه مبنی بر پرداخت هفتگی مطالبات، تنها ۲۲ درصد از سهم گندمکاران به حساب آنها واریز شده است.
گلایه از تاخیر در پرداختها
عطااله هاشمی، عضو شورای قیمتگذاری و اتخاذ سیاستهای حمایتی محصولات اساسی کشاورزی و رئیس بنیاد ملی گندمکاران، با ابراز گلایه شدید از این تاخیر، به خبرنگار مهر گفت: «امسال سالی پربار برای گندم بود و پیشبینی میشود حداقل ۱۳ میلیون تن گندم از مزارع کشور برداشت شود. با این حال، تاخیر در پرداختها، نگرانیهایی جدی را در مورد عدم تحویل گندم به دولت ایجاد کرده است.»
وی افزود: «در ابتدای سال، انتظار میرفت حداقل ۱۱ میلیون تن گندم توسط کشاورزان به دولت تحویل داده شود، اما با روند فعلی پرداخت مطالبات، این پیشبینی در معرض خطر قرار گرفته است.» هاشمی همچنین اشاره کرد که از مجموع ۲۷۰ هزار میلیارد تومان هزینه خرید گندم، تنها ۶۱ هزار میلیارد تومان، معادل ۲۲ درصد، پرداخت شده است.
کاهش تحویل گندم و پیامدهای آن
رئیس بنیاد ملی گندمکاران از کاهش روزانه تحویل گندم به دولت خبر داد و تصریح کرد: «برخی کشاورزان به دلیل نیاز مبرم به پول نقد، محصول خود را با قیمتی پایینتر از نرخ مصوب به واسطهها میفروشند و برخی دیگر نیز گندم برداشت شده خود را انبار کردهاند؛ وضعیتی که سال گذشته برای برنج نیز مشاهده شد.»
وی اظهار داشت: «با این اوصاف، پیشبینی میشود خرید تضمینی گندم امسال نیز مشابه سال گذشته و حدود ۷.۵ میلیون تن باشد. این کاهش میتواند امنیت غذایی کشور را به خطر اندازد و دولت را مجبور به واردات گندم با هزینههای ارزی بالا کند.»
گره در سازمان برنامه و بودجه
هاشمی با اشاره به اینکه وزارت جهاد کشاورزی در حال پیگیری و مطالبهگری است، یادآور شد: «تاخیر در پرداخت مطالبات در حالی رخ میدهد که در قانون بودجه ۱۴۰۵، مبلغ ۵۰۴ هزار میلیارد تومان برای این منظور در نظر گرفته شده است. حتی با کسر حق بیمه گندمزارها، حداقل ۴۸۰ هزار میلیارد تومان در بودجه امسال به خرید تضمینی گندم اختصاص یافته است.»
این مسئول صنفی تاکید کرد که گره اصلی در سازمان برنامه و بودجه است که باید تامین اعتبار لازم را انجام دهد. وی همچنین افزود که تامین اعتبار خرید تضمینی گندم که از وظایف سازمان هدفمندی یارانهها بوده، در حال حاضر در اولویت این سازمان قرار ندارد.
طرح «خرید اعتباری گندم» و چالشهای آن
در سال جاری، بانک عامل حوزه کشاورزی طرح «خرید اعتباری گندم» را برای تسهیل تامین مالی گندمکاران به اجرا درآورد. با این حال، رئیس بنیاد ملی گندمکاران معتقد است: «این طرح میتوانست موفق باشد، اما در اجرا با مشکلات جدی مواجه شد.»
وی اعلام کرد که طی روزهای آینده، اعضای بنیاد ملی گندمکاران با مجری طرح نشستی خواهند داشت تا پیشنهادهایی برای بهبود اجرای این طرح در فصل کشت آینده ارائه شود. این امیدواری وجود دارد که طرح خرید اعتباری گندم در آینده ثمربخشتر عمل کند.
لازم به ذکر است، قیمت خرید تضمینی هر کیلوگرم گندم در سال زراعی ۱۴۰۴-۱۴۰۵ مبلغ ۵۰ هزار و ۱۲۵ تومان اعلام شده بود که با کسر حق بیمه، به ۴۹ هزار و ۵۰۰ تومان کاهش یافته است. تا روز گذشته، حدود ۵.۴ میلیون تن گندم به دولت تحویل داده شده است.
